Strój ludowy w mistrzowskiej fotografii

0
241

Od 10 listopada w Dawnej Młótowni (ul. Katowicka 9) będzie można oglądać wystawę: Barbara Kubska / Stanisław Gadomski „Sploty. Fotografie polskich strojów ludowych”.
Stanisław Gadomski (1929–2013) był znakomitym fotografem, fotoreporterem, członkiem Związku Polskich Artystów Plastyków. Przez wiele lat zajmował się dokumentowaniem polskiego folkloru. Wykonane przez niego fotografie stanowią niezwykle cenny materiał dla współczesnych etnografów. Część kolorowych diapozytywów Stanisław Gadomski przekazał Muzeum Miejskiemu w Tychach.
Blisko dwieście fotografii, jakie zostaną zaprezentowane na wystawie, ukazuje stroje ludowe z kolekcji ok. dwudziestu pięciu muzeów z całej Polski oraz jedenastu zespołów folklorystycznych. Większość z nich Stanisław Gadomski (1929–2013) wykonał na przełomie lat 70. i 80. – Oddają one urok odświętnych ubiorów mieszkańców wsi, któremu nie oparli się pierwsi etnografowie – opisuje Ewelina Lasota, jedna z autorek wystawy. – To dzięki zapoczątkowanym przez nich pod koniec XIX w. kolekcjom możemy dziś sięgać do źródeł i na nowo je interpretować. Zadania tego podjęła się Barbara Kubska (ur. 1986), fotografka związana z Akademią Sztuk Pięknych w Katowicach. Swoisty suplement do fotografii Gadomskiego, którego jest autorką, prezentuje stroje z terenu Górnego Śląska i ziem sąsiednich – poszczególne ich elementy skompletowała etnografka Krystyna Pieronkiewicz-Pieczko, korzystając z zasobów własnych Muzeum Miejskiego w Tychach, zbiorów sześciu innych muzeów, trzech stowarzyszeń folklorystycznych i kolekcji prywatnych.
– Na prezentowanej w muzeum wystawie echem odbija się nie tylko historia, na tle której tak różnorodne stroje zaistniały (a niektóre zdążyły zaniknąć) – dodaje Ewelina Lasota. – Koniec XIX i pierwsza połowa XX wieku, kiedy w użyciu jest większość przedstawionych na fotografiach ubiorów, to czas rewolucji przemysłowej, uwłaszczenia chłopów, ruchów narodowościowych i dwóch wielkich wojen. Wystawa porusza także temat samej fotografii jako medium służącego celom dokumentacyjnym (w etnografii) i popularyzatorskim (w mediach).
Wystawa stanowi rozwinięcie wątków, które znajdą się w książce „Stanisław Gadomski/ Barbara Kubska. Strój ludowy w Polsce z śląskim suplementem”. Spotkanie promujące książkę (29 grudnia) będzie jednym z wydarzeń towarzyszących.
Wystawę będzie można oglądać do 25 lutego 2017 r. Jej współorganizatorem jest Fundacja Kultura Obrazu.
Najbliższe spotkania towarzyszące wystawie: Barbara Kubska / Stanisław Gadomski „Sploty. Fotografie polskich strojów ludowych”:
16 listopada, godz. 17.
Stanisław Gadomski. Subiektywnie
O Stanisławie Gadomskim opowie Józef Wolny – fotograf, który pod koniec lat 80. został zaproszony przez Gadomskiego do grona etatowych fotoreporterów „Panoramy”. Podczas spotkania przypomniane zostaną fotoreportaże Gadomskiego drukowane na łamach tygodnika.
23 listopada, godz. 17.00
Inny
Już pierwsi fotografowie stawiają przed obiektywem tych, którzy na kosztowne zdjęcia sami nie mogą sobie pozwolić. Tak powstają fotografie typów ludowych, będące wyrazem fascynacji epoki wszelką odmiennością – interesujący, a przecież nie tak znów daleki, okazuje się sąsiad z pobliskiej wsi. Podczas spotkania prześledzimy, w jaki sposób, począwszy od drugiej połowy XIX wieku do czasów, w których tworzył Stanisław Gadomski, kształtowały się konwencje fotografowania stroju ludowego i jego właścicieli.