Tyskie rzeźby zdradzają swoje tajemnice – to tytuł spotkania, na które Muzeum Miejskie w Tychach zaprasza 12 czerwca, o godz. 17, do swojej siedziby w Dawnej Młótowni (ul. Katowicka 9).
Gośćmi będą prof. Jerzy Nowakowski i prof. Józef Sękowski, rzeźbiarze z krakowskiej Akademii Sztuk Pięknych, autorzy dzieł współtworzących wizerunek kilku tyskich osiedli. Spotkanie towarzyszy wystawie Tychy. Sztuka w przestrzeni miasta.
Poprowadzi je Patryk Oczko, historyk sztuki, kurator wystawy: – W połowie lat 70. z inicjatywy władz miasta Powiatowa Spółdzielnia Mieszkaniowa „Oskard” (od 1976 Tyska SM „Oskard”) podjęła współpracę z Wydziałem Rzeźby Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie. Przedsięwzięciem od strony artystycznej kierowali Antoni Hajdecki (ówczesny docent, prorektor Akademii i pracownik Wydziału Rzeźby) oraz Stefan Borzęcki (wówczas docent, dziekan Wydziału Rzeźby). W 1975 roku w Spółdzielczym Domu Kultury „Tęcza” w Tychach została zorganizowana wystawa projektów rzeźby plenerowej dla osiedla D-3. Krakowscy artyści zaprezentowali na niej koncepcje różnego rodzaju form przestrzennych i zabawowych, wykonane z uwzględnieniem planów osiedla. Takiego osadzenia w kontekście konkretnego miejsca dokonano w celu osiągnięcia efektu w pełni zintegrowanej przestrzeni. Wiele z przedstawionych na tyskiej wystawie propozycji kierownictwo spółdzielni „Oskard” zaakceptowało do szybkiej realizacji – mówi Patryk Oczko.
Przestrzenią, którą powierzono artystom, był obszar ograniczony obecnymi ulicami Wyszyńskiego, Dąbrowskiego, Darwina oraz aleją Niepodległości, czyli w ówczesnej nomenklaturze osiedle D-3. W ramach powyższej współpracy w 1975 roku w ogrodzie przedszkola nr 22 powstała rzeźba abstrakcyjna autorstwa Antoniego Hajdeckiego, przy ul. Darwina – rzeźba Kosmosonda autorstwa Stefana Borzęckiego, przy al. Niepodległości rzeźba Doznania kosmiczne autorstwa Jerzego Nowakowskiego, a naprzeciw budowanej wówczas hali sztucznego lodowiska stanęła rzeźba Hokeista autorstwa Józefa Sękowskiego.
Działania zapoczątkowane na osiedlu D kontynuowane były w kolejnych latach w innych częściach miasta. W 1979 roku na osiedlu G Wojciech Firek i Andrzej Getter zrealizowali zespół rzeźbiarskich form zabawowych. Powstały również dalsze abstrakcyjne rzeźby plenerowe – tym razem na osiedlach F i M. Twórcami ich są: Stefan Borzęcki, Jerzy Nowakowski, Józef Sękowski i Antoni Porczak.
Projekty i dokumentację rzeźb zrealizowanych w przestrzeni naszego miasta, krakowscy artyści wielokrotnie eksponowali na wystawach indywidualnych oraz zbiorowych, m.in. w warszawskiej Zachęcie.
W czasie spotkania w Dawnej Młótowni prof. Józef Sękowski i prof. Jerzy Nowakowski opowiedzą m.in.: jak powstawały tyskie rzeźby. Prezentowane będą również unikatowe fotografie ukazujące projekty, proces realizacji oraz powstałe rzeźby w pierwotnym kontekście.
Foto: mat. pras. MMTy